Couchsurfing'te Adab-ı Muaşeret

 

 "Ulan kanepeyle sörf mü olur!" demeyin. 100.000 şehirde 6 milyon  üyesiyle dünyanın hangi köşesine giderseniz gidin ücretsiz konaklama ve rehberlik hizmeti alıabileceğiniz, seyyah-ı avarelerin vazgeçilmezi olan müspet bir web sitesinden bahsediyoruz. 

 Çalışma prensibini evinde gezginleri ağırlamak isteyenlerin couchsurfing.com adlı sitede profil açıp, konaklama için site üzerinden gönderilen talepleri kabul etmesi olarak  özetleyebiliriz. 2004'te kurulan site kısa süre içerisinde en yakın rakibi olan Hospitality Club'a fark atarak birincilik tahtına oturmuş. Couchsurfing özellikle düşük bütçe ile seyahat edip, yerel halkla temas etmek, yerel kültürü öğrenmek ve gezeceği bölge hakkında internetten ve kitaplardan bulamayacağı kritik bilgilere ulaşmak isteyen gezginlerin tercih ettiği bir site. ( Airbnb'nin icadı ile birlikte milleti bedava yatırmak yerine odaları kiraya vermek insanlara daha cazip gelmeye başladı. Avrupa'nın içinde bulunduğu ekonomik kriz insanları ellerindeki her şeyi paraya dönüştürmeye zorluyor. Bu yüzden yakın bir gelecekte  couchsurfing geleneği azalarak bitebilir.)

   İster Host(ağırlayan) ister Surfer(ağırlanan) olun bu camia içerisine girdiğinizde hayli ilginç insanlarla tanışıyorsunuz. Dünyayı yürüyerek, bisikletle dolaşanından tutun da sirkte akrobatlık yapan, İsrail ordusunda askerlik yapanına kadar çeşit çeşit insan karşınıza çıkıyor. Asya'da hostluk yapan bir site üyesi olduğumdan genelde karşılaştıklarım yoga ve meditasyonla uğraşan, budizme ilgi duyan, şintoist, vegan kişilerdi.

 "COUCHSURFER"LAR İÇİN TÜYOLAR

 

 Gideceğiniz şehirde münasip gördüğünüz bir profile mümkün mertebe erken bir tarihte (1 hafta öncesi ideal) request gönderiyorsunuz. Davar gibi son anda talep gönderirseniz ocak dışı kalırsınız. Kendi hakkınızda kısa bir info verdikten sonra seyahat amacınızı ve kaç gün kalacağınızı mesajla belirtiyorsunuz. İlginç bir hikayeniz varsa kabul edilme şansınız artar.( Mesela Yeni Zelanda'dan yola çıkıp yüzerek dünyayı dolaşıyorum diyen birini tereddütsüz evimde ağırlarım.)  Tüm yerkürede olduğu gibi burada da "dünya kadar malın olacağına fındık kadar amın olsun"  kuralı geçerliliğini sürdürüyor. "Bayan" iseniz ağırlanma şansınız iki kat artıyor. Reddedilen talepler için genelde "o tarihlerde şehir dışındayım" gibi bir bahaneyle karşılaşırsınız. "Şehir dışında olmak" sitede , "hayır" demenin en nazik yolu olarak kodlanmış. (Erkekler bana talep gönderdiğinde ben de hep şehir dışında oluyorum.)

 Şayet bir arkadaşınız daha size katılacaksa mutlaka katılacak kişinin CS veya facebook profil linkini mesajınıza ekleyip hostunuza bildirin. Hiç bir host yüzünü dahi görmediği birini evinde ağırlamak istemez.

 Request göndermeden önce hostun profilini ve ev kurallarını dikkatlice okuyun. Gereksiz uzun mesajlara ve yalakalığa girmeyin. Evin kurallarına uyun, evi temiz kullanın, zira bu işin bir de referans yazma kısmı var. Ev sahibinin konaklama sonrası size yazacağı negatif bir referans tüm gelecek hostlarınızca profilinizde görüntülenecektir. 100 tane pozitif referansınız dahi olsa hostlar ilk önce bu negatif olanı okurlar. Couchsurfing hayatınızın son bulmasını istemiyorsanız Adab-ı Muaşeret kurallarına her daim uyunuz. Ne kadar çok pozitif referansınız olursa kabul edilme şansınız o kadar artar. (Sitede yapılan güncellemede artık negait ve pozitif referans seçenekleri kaldırıldı. Bunun yerine  kişiyi tekrar ağırlamak isteyip istemeyeceğiniz soruluyor.) Ayrıca profilinizdeki albümünüze bol fotoğraf ekleyiniz. Özellikle kalabalık arkadaş ortamlarında çekilmiş, sosyal bir insan olduğunuzu gösteren fotoları serpiştirerek "çivici katil" olmadığınızı ispatlamaya çalışınız. 

 Bunun dışında ev sahibi tarafından herhangi bir kural dışı talep, ( Tayland ve Kazakistan'da para talep eden hostlar olduğunu duydum.) veya taciz ( kızlara birlikte uyumayı teklif eden çok sayıda erkek host var.) ile karşılaşırsanız gözünün yaşına bakmayın, negatif yorumu basın.

 

HOST OLMAK.

 

 Takip eden okuyucular hatırlarlar. Bir önceki "Tinder'ın Fıkhı Üzerine" başlıklı yazımda ne kadar sağa swip yaparsanız yapın ne kadar abaza olduğunuzu kimse anlamayacaktır şeklinde tebliğde bulunmuştum. Couchsurfing'te de şayet host iseniz ırkçılığınızdan dolayı kimsenin elinde sizi yargılayacak yeterli delili olmayacaktır. Hintli-Arap-Ortadoğuluları paşa gönlünüz dilediğince reddedin. (Yunanistan doğumlu olduğu halde talihsiz bir şekilde Türk pasaportuna sahip olan, Yunan menşeili ve katıksız bir Türk düşmanı olan ev arkadaşım, Türkleri de eve kabul etmeme konusunda hassas davranıyor.)

  Kamboçya'nın senede dört milyon turisti ağırlayan şehri Siem Reap'teki sayılı hostlardan biri olduğum için çok fazla couchsurfer'dan talep alıyorum. Surfer'ların çoğu daha önce Türkiye'yi gezip İstanbul'dan etkilenmiş ve yemeklerimizi tatmış olduklarından Türk insanını ve yemeklerini sevdiklerini, kültürümüzü daha fazla öğrenmek istediklerini, dilersem kendi yerel yemeklerini tattırabileceklerini, beraber şehri gezip bir şeyler içebileceğimizi vs anlatan uzunca bir mesaj eşliğinde request gönderiyorlar. Külliyen yalan! Tek yapacakları 2-3 gün şehirdeki tarihi tapınakları gezip gece uyumaya gelip son gün teşekkür edip vedalaşıp gitmek. Ama nedense uzun uzadıya yazılar eşliğinde konaklama talebinde bulunmaya bayılıyorlar.

 Couchsurfer'larla evinizde problem yaşamak istemiyorsanız mutlaka profilinize kurallarınızı yazınız. Evinizin neresinde yatacaklarını, yemeğinizi ve içkinizi paylaşıp  paylaşmayacağınızı belirtmenizde fayda var. Zira o medeni dediğiniz Avrupalılar çekirge gibi saldırıp buzdolabınızı ve içkilerinizi kısa sürede sıfırlayabilirler.

 Couchsurfer'ları kendi içlerinde kategorize etmemiz gerekirse, ilk grup uzun süredir yolda olup onlarca evde kalmış olan gezginler. Tecrübeli olduklarından kuralları bilir, evde sıkıntı yaratmaz, bir köşeye kıvrılır yatar fazla yer kaplamazlar. Genelde çift dolaşırlar. Çok fazla evde kaldıklarından bunlarla samimiyeti ilerletmek zordur. Genelde referansınızı bırakıp sen sağ ben selamet ayrılırlar. İkinci grup ise ilk kez uzun bir seyahate çıkıp Couchsurfing'i yeni yeni kullanmaya başlayanlardır. Bunlar daha heyecanlı, sosyal ve sizinle birlikte aktivite yapmaya hevesli tiplerdir.

 

 COUCHSURFİNG'TE BARIŞIN DİLİ KONUŞUR.

 Zaten konuşmuyor olsa kimse evimde kalmak için talep yollamazdı, zira malumunuz "komşularla sıfır sorun" sloganıyla yola çıkan dış politikamız bizi tüm dünya ile( IŞİD'le bile. Bari onlarla dost kalsaydık.) düşman yaptı.

 Her ne kadar Türk kimliği tüm dünyada sevimsiz bir intiba uyandırsa da seyyahlar,  ülkesinden uzak yaşayan birinin daha açık fikirli olacağının farkındalar. Zira gezginlerin çoğu da ülkelerinin iç politikaları ile çatışmalı kişiler. Dolayısı ile ülkeler ve halklar arasındaki hasımlıkların site üyeleri arasında  bir karşılığı yok.. Öyle olmasa evimde onlarca Rus ve İsrailli ağırlayamazdım. Bu arada bugüne kadar ağırladığım couchsurfer'lardan en samimisi, bizim kültüre yakın olanı İsrail ordusunda görev yapan bir kızdı. Aynı coğrafyanın insanı olduğumuzdan batılılara kıyasla birbirimizi daha iyi anlayabildik.

 

 ÜLKELERE GÖRE TÜYOLAR

 

  Özel bir sebebiniz yoksa İngilizleri kapıdan sokmayın derim. Entelektüel seviyesi oldukça düşük olan bu ada insanıyla yeme içme dışında konuşucak ortak bir sohbet konusu bulmanın güçlüğünün yanı sıra son derece bencil, çıkarcı ve pasaklı olmaları rahatsızlık verecektir. Buzdolabından uzak tutun, fütursuzca boşaltacaklardır.

 Avustralyalılar dünya üzerinde en çok dolaşan milletlerdendir. Arkadaş canlısı, uyumlu tiplerdir, güzel vakit geçirirsiniz. Politika konuşmaya çalışmayın, başka bir gezegendenmiş gibi kabul edin bu arkadaşları.

  Bencillikleriyle nam salmış Almanların gezginleri aksine lokum gibi insanlardır. Bana kötüsü denk geldi ayrı mesele. Zamanında Zafer adında bir arkadaşımın ricasıyla evimde ağırladığım 3 Alman kızın marketten kendileri için 3 elma, 3 portakal alıp karşımda afiyetle yediklerini görünce sıkıntıdan ventolinime sarılmıştım.( Bu arada Zafer senin ben ta avs.)

 Bilhassa İstanbul'da bolca request alacağınız İranlılara dikkat edin. Erkekleriyle bara falan gitmeyin, sarhoş olup sağa sola rahatsızlık verirler. Ağır makyajlı kızları evlatlık edinmişsiniz gibi hesabı sürekli size kitlerler. Görmüş geçirmiş kültürlü İranlıları denk getirirseniz güzel bir deneyim yaşarsınız. İranilere katı molla rejiminden sonra Türkiye özgürlükler ülkesi Amerika gibi gelir, Türkiye'yi övdüklerinde şaşırmayın. Ağır müptezellerdir. Kimyasala sevdalıdırlar.

 Yüksek sesle konuşan ikiden fazla İspanyolu eve alırsanız siz mi ev sahibisiniz, onlar mı karışırtırırsınız.

 Fransızlar... Fransız işte nezaket, kibir, tepeden bakma hepsi bunlarda. Bir türlü memnun edemezsiniz, memnuniyetsizliğini açıktan ifade etmese bile yüzünden anlarsınız. Erkekleri de nedense hep lubunyaya benziyorlar.

 Bize en çok benzeyen millet Ruslar. Her an kovulabilecekmiş tedirginliğini yaşayan Ruslar, evin kullanımı konusunda sıkıntı yaşatmazlar. Rus kızları evin haritasını whatsapp'tan göndermeme rağmen adresi asla bulamazlar. Ama giriş ücreti olan tapınaklara, doğal parklara bilet parası vermeden girmek  için dere tepe dolanıp, ormanları aşıp içeri girmenin bir yolunu kesinlikle bulurlar. Gayrı meşru Ruslardan sorulur.

 Polonyalılar ne Avrupa'nın kibiri ne de doğunun barzoluğunu taşıyan ortada bir millettir. İdeal couchsurferlardırlar. "Easygoing" diye ifade edebileceğimiz profilde insanlardır. Denk gelirse ağırlayınız.

 

Son olarak :

- Couchsurfing mütemadiyen sokakta gördüğümüz turistleri daha yakindan gözlemlemek ve olumlu-olumsuz önyargıları kırmak adına müspet bir uygulamadır, farklı ülkelerden değişik insanlar tanımak ufkunuzu açar. Ayrıca paylaşmak, insanlara yardım etmek güzel şey. Salondaki divanınızın hatta halınızının üzerinde yatmak için bile onlarca insan size talepte bulunacaktır. Çoğunluğu mütevazi insanlardır, evim yeterince konforlu değil diye dert etmeyin. 

- Yüzde yüz güvenli diyemesek de referanslarla yola çıkıldığı için üç aşağı beş yukarı sorunsuz konaklama yapayacağınız bir sitedir.

- Kurallara uyulmadığı, talep edilen süre aşıldığı takdirde misafirden evden çıkmasını isteyebilirsiniz, bunda utanılacak bir şey yok. Bu tür ihlaller Couchsurfing yönetimi tarafından da hoş karşılanmıyor biliniz.

- Bu bir sexsurfing uygulaması değildir. Kızlar evinize vermek maksadıyla gelmiyorlar. Olayları akışına bırakınız, kimseyi taciz etmeyiniz. Saygılarımla

 

Ayetullah POMPALITÜFEK